กฎหรือข้อบังคับที่จะถือว่าเป็นกฎหมายนั้นประกอบด้วยลักษณะ 5 ประการ


1.ต้องมาจากรัฏฐาธิปัตย์

คือ มาจากผู้ที่มีอำนาจสูงสุด แต่ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับประเทศนั้นปกครองโดยระบอบใด หากปกครองในระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ ผู้ที่มีอำนาจสูงสุดคือ พระมหากษัตริย์ ดังนั้นพระบรมราชโองการของพระมหากษัตริย์จึงถือเป็นกฎหมาย หากปกครองในระบอบเผด็จการที่มีการปฏิวัติ รัฐประหาร คณะปฏิวัติย่อมเป็นผู้มีอำนาจสูงสุด คำสั่งของคณะปฏิวัติจึงถือเป็นกฎหมาย หากปกครองในระบอบประชาธิปไตยnetcutter.org อำนาจสูงสุดหรืออำนาจอธิปไตยเป็นของประชาชน โดยแบ่งอำนาจอธิปไตยออกเป็น 3 อำนาจ คือ อำนาจนิติบัญญัติ อำนาจบริหาร อำนาจตุลาการ ทั้งนี้ประชาชนเป็นผู้ใช้อำนาจนิติบัญญัติผ่านทางสภา

ดังนั้นกฎหมายที่ออกจากสภานิติบัญญัติจึงถือเป็นกฎหมายที่ออกมาจากอำนาจสูงสุดของประเทศ คือ ประชาชนนั้นเอง แต่บางกรณีผู้ที่มีอำนาจสูงสุดอาจจะมอบอำนาจให้ผู้อื่นออกกฎหมายแทนได้ โดยเฉพาะในระบอบประชาธิปไตย สภานิติบัญญัติอาจมอบอำนาจให้ฝ่ายบริหารออกกฎหมายแทนได้ เช่น รัฐบาลออกพระราชกำหนด พระราชกฤษฎีกา หรือกฎกระทรวง หรือมอบให้ฝ่ายตุลาการออกกฎหมาย หรืออาจมอบอำนาจให้องค์การบริหารส่วนท้องถิ่น ออกกฎหมาย เช่น เทศบาลออกเทศบัญญัติ กรุงเทพมหานครออกข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร

2.ต้องปฎิบัติตาม

เป็นสิ่งที่ผู้มีอำนาจสั่งออกมาให้ประชาชนต้องปฏิบัติตามหรือละเว้นปฏิบัติอย่างใดอย่างหนึ่งตามคำสั่งเช่น ห้ามลักทรัพย์ ให้ผู้มีรายได้เสียภาษีอากร เป็นต้น แต่หากมีลักษณะเป็นเพียงเชื้อเชิญให้ประชาชนร่วมกันทำสิ่งใดสิ่งหนึ่ง ซึ่งประชาชนอาจจะทำหรือไม่ทำก็ได้ เช่น ประชาสัมพันธ์เชิญชวนให้ประชาชนประหยัดพลังงาน อย่างนี้ไม่ถือเป็นกฎหมาย

3.ต้องบังคับใช้โดยทั่วไป

เมื่อกฎหมายประกาศใช้แล้วจะต้องใช้บังคับโดยทั่วไป ไม่เจาะจงเพื่อใครคนหนึ่ง ทั้งนี้ต้องใช้บังคับแก่บุคคลทุกคนโดยเสมอภาค แต่ก็อาจมีข้อยกเว้นบางประการ เช่น ฑูตอาจไม่ต้องอยู่ภายใต้กฎหมายว่าด้วยภาษีอากร

4.ต้องใช้บังคับโดยเสมอไป

เมื่อประกาศใช้กฎหมายใดแล้ว ก็ใช้เรื่อยไปจนกว่าจะยกเลิกกฎหมายนั้น

5.ต้องมีสภาพบังคับ

ผู้ใดกระทำหรือละเว้นกระทำการในสิ่งที่กฎหมายบัญญัติห้าม หรือกำหนดไว้อันถือว่าเป็นการละเมิดต่อกฎหมายแล้ว ผู้นั้นจะต้องได้รับผลตามที่กฎหมายบัญญัติไว้ สภาพบังคับนี้มีทั้งทาง อาญา และทาง แพ่ง ในทางอาญาเรียกว่า โทษ มีอยู่ 5 สถานคือ ประหารชีวิต จำคุก กักขัง และ ริบทรัพย์ ส่วนในทางแพ่งเป็นเรื่องบังคับให้ชำระหนี้ มี 3 ประการ คือ กระทำการ งดเว้นกระทำการ และโอนกรรมสิทธิ์ส่งมอบทรัพย์สิน ซึ่งเรียกว่า วัตถุแห่งหนี้

Post Author: U5Nb3b